ویترین زرنیخ زرد و قرمز
نقاشانِ سمیِ طبیعت
آیامیدانستید رنگ های زرد درخشان و قرمزِ آتشین در نقاشی های قدیمی اغلب از این کانی های زیبا گرفته می شد؟ این ها “زرنیخ” نام دارند:
زرنیخ زرد (اورپیمنت): طلایی، درخشان و بسیار نرم.
زرنیخ سرخ (رآلگار): قرمزِ خیره کننده ای که در گذشته آن را با خون اژدها اشتباه می گرفتند!زیبایی این کانیها فریبنده است؛ آنها حاوی آرسنیک هستند. از پشت شیشه آنها را تماشا کنید، لذت ببرید، اما هرگز به آنها دست نزنید!
آیامیدانستید رنگ های زرد درخشان و قرمزِ آتشین در نقاشی های قدیمی اغلب از این کانی های زیبا گرفته می شد؟ این ها “زرنیخ” نام دارند:
زرنیخ زرد (اورپیمنت): طلایی، درخشان و بسیار نرم.
زرنیخ سرخ (رآلگار): قرمزِ خیره کننده ای که در گذشته آن را با خون اژدها اشتباه می گرفتند!زیبایی این کانیها فریبنده است؛ آنها حاوی آرسنیک هستند. از پشت شیشه آنها را تماشا کنید، لذت ببرید، اما هرگز به آنها دست نزنید!
1) زرنیخ زرد = اورپیمنت (Orpiment)
- فرمول شیمیایی:
As₂S₃ - رنگ: زرد لیمویی تا طلایی
- رنگ خاکه: زرد کمرنگ
- سختی موهس: حدود
1.5 تا 2 - جلا: رزینی تا مرواریدی
- رخ: کامل
- سیستم بلوری: مونوکلینیک
ویژگی مهم
اورپیمنت خیلی نرم است و بهراحتی با ناخن یا تیغه خراش برمیدارد. به خاطر رنگ زرد روشنش در گذشته به عنوان رنگدانه هم استفاده میشد.
2) زرنیخ قرمز = رآلگار (Realgar)
- فرمول شیمیایی:
As₄S₄ - رنگ: قرمز نارنجی تا قرمز روشن
- رنگ خاکه: نارنجی-قرمز تا قرمز
- سختی موهس: حدود
1.5 تا 2 - جلا: رزینی
- رخ: خوب
- سیستم بلوری: مونوکلینیک
ویژگی مهم
رآلگار هم مثل اورپیمنت نرم است و ظاهر قرمز-نارنجی مشخصی دارد. در طبیعت اغلب همراه اورپیمنت دیده میشود.
تفاوت اصلی زرنیخ زرد و قرمز
| ویژگی | زرنیخ زرد (اورپیمنت) | زرنیخ قرمز (رآلگار) |
|---|---|---|
| رنگ | زرد | قرمز-نارنجی |
| فرمول | As₂S₃ | As₄S₄ |
| خاکه | زرد کمرنگ | قرمز تا نارنجی-قرمز |
| رخ | کامل | خوب |
| ظاهر کلی | زرد طلایی/لیمویی | قرمز متمایل به نارنجی |
محیط تشکیل
هر دو معمولاً در محیطهای هیدروترمال و نواحی آتشفشانی یا کانسارهای سولفیدی دیده میشوند.
اغلب با کانیهایی مثل:
- پیریت
- آرسنوپیریت
- کوارتز
- گاهی طلا و دیگر سولفیدها
همراه هستند.
نکته خیلی مهم: سمی هستند
هر دو کانی حاوی آرسنیکاند و سمی هستند.
جمعبندی خیلی کوتاه
- زرنیخ زرد = اورپیمنت =
As₂S₃ - زرنیخ قرمز = رآلگار =
As₄S₄ - هر دو نرم، آرسنیکدار، و سمی هستند
- تفاوت اصلیشان در رنگ و ترکیب شیمیایی است